II. Kök Türk (Kutluk) Devleti (682-745)

II. Kök Türk (Kutluk) Devleti (682-745)
  1. Çin hakimiyetine giren Batı Göktürk Türkleri bağımsızlık yolunda bir çok isyan çıkarmışlar ancak bu isyanlar her defasında kanlı bir şekilde Çinliler tarafından bastırılmıştır.
  2. Daha sonra 38 arkadaşıyla Çin sarayını basan Kürşat isyanı da başarılı olamamış ama bağımsızlığa olan inancın daha da artmasında etkili olmuştur.
  3. 658 yılında Kutluk Kağan önderliğinde başlatılan ayaklanma ise başarıya ulaşmış ve Ötüken merkezli Kutluk Devleti kurulmuştur.

UYARI: Kutluk Kağan’a Türkleri tekrar topladığı için ilteriş yanı devlet kuran unvanı verilmiştir. Kutluk Devleti Çin esaretine karşı mücadele vererek bağımsızlığını sağlayan ilk Türk devletidir.

Kutluk (İlteriş) Kağan Dönemi

Vezir Tonyukuk’un yardımı ile devleti teşkilatlandıran Kutluk Kağan ayrıca Çinlileri baskı altında tutmak ve Türklerin yiyecek gereksinimlerini karşılamak amacıyla Çin üzerine 46 sefer düzenlemiştir.

Kapkan Kağan Dönemi (692-716)

  1. Kultuk Kağan’ın ölümü üzerine oğulları Bilge Kağan ve Kültigin küçük olduğu için devletin başına geçen Kapan Kağan Çin’e karşı başarılı savaşlar yaparak Çin’i tehlike olmaktan çıkarmıştır.
  2. Kapan Kağan’ın ülke yönetiminde sertliğe başvurması isyanlara neden olmuş ve çıkan isyan sonrasında ölmüştür.

Bilge Kağan Dönemi (716-734)

Ülkeyi kardeşi Kültigin ve vezirleri Tonyukuk’la birlikte yöneten Bilge Kağan devlete en parlak dönemini yaşatmıştır.

UYARI: Tonyukuk Türklerdeki ilk vezirdir.

Bu dönemde;

1- Orta Asya Türk siyasi birliği Hunlardan sonra ikinci kez sağlanmış ve devlet ilk Türk devletleri içerisinde en geniş sınırlara ulaşmıştır.

2- Çin’le mücadele sonunda İpek Yolu alınmış ve Çin vergiye bağlanmıştır.

3- Türklere ait ilk alfabe olan 38 harfli Göktürk alfabesi hazırlanmıştır.

4- Türklere ait ilk edebi ve tarihi yazılı belge olan Orhun Anıtları dikilmiştir. (Tonyukuk 725, Kültigin 732, Bilge Kağan 735)

Başarılı devlet adamlarının ölümü sonrasında 2. Göktürk Karluk, Yağma, Çiğil boylarının saldırılarıyla 745 yılında yıkılmıştır.

Kök Türklerin Milliyetçi Olduklarının Kanıtları

  • Türk ismini devlet adı olarak kullanan ilk Türk devleti olmaları
  • Bağımsızlık mücadelesi sonrasında kurulmaları
  • Türkleri tek çatıda birleştirmeleri
  • Kendi alfabelerini yapmaları
  • Türklere ait ilk yazılı eserleri vermeleri
  • Türkler arasında millet ve devlet olma bilincini en üst seviyeye çıkarmaları

OKUMA TAVSİYESİ: II. Kök Türk (Kutluk) Devleti Maddeler Halinde


] }

Tavsiye Konular

İkili Teşkilat Nedir? Faydaları ve Zararları Nelerdir?

İkili Teşkilat Nedir? Faydaları ve Zararları Nelerdir?

9. sınıf tarih dersi Güç Paylaşımı ve Yönetim Organizasyonu konusu dahilinde bulunan İkili Teşkilat Nedir? Faydaları ve Zararları Nelerdir? sorularını cevaplamaya çalıştık.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir